Tekens en symbolen in de voedingssector zijn een stap in de richting van gezonde voeding

In de voedingssector helpen tekens en symbolen de consument om snel zijn weg te vinden in de winkel of het restaurant, beschermen ze de gezondheid van mensen met een allergie en reguleren ze de internationale handel. In de moderne voedingsindustrie spelen tekens en symbolen een sleutelrol: ze helpen de consument snel zijn weg te vinden in een winkel of restaurant, beschermen de gezondheid van mensen met een allergie en reguleren de internationale handel. In Nederland voldoet het etiketteringssysteem voor voedingsmiddelen aan strenge Europese normen, maar kent ook zijn eigen nationale kenmerken. Een goed ontworpen etiket informeert niet alleen de koper, maar draagt ook bij aan een verantwoordelijke houding ten opzichte van voeding, ecologie en culturele tradities. Lees meer informatie over tekens en symbolen op de website https://signs-nl.com/.

Gezondheidsbescherming en informatie over allergenen

In Nederland zijn fabrikanten wettelijk verplicht om producten te etiketteren die veelvoorkomende allergenen bevatten. Volgens de regels van de Europese Unie moeten alle ingrediënten die een allergische reactie kunnen veroorzaken, op de verpakking worden vermeld. Hiertoe behoren:

• noten;

• melk;

• eieren;

• gluten;

• soja;

• vis;

• pinda’s en andere.

Voor het gemak van de consument worden speciale symbolen gebruikt — bijvoorbeeld een doorgestreept allergeenpictogram of een pictogram met een uitroepteken. Hierdoor kunnen mensen met een voedselintolerantie zelf beoordelen of een product veilig is.

Het belang van deze markering wordt bevestigd door de statistieken: volgens gegevens van het Nederlands Voedsel- en Warenagentschap lijdt ongeveer 2–3 % van de volwassen bevolking in Nederland aan een voedselallergie.

Er wordt speciale aandacht besteed aan producten voor baby’s: op de verpakkingen van babyvoeding worden allergenen in grote letters en een contrasterende kleur weergegeven, en er staat een waarschuwing bij over het risico op een allergische reactie.

Noten - Noten - afbeelding van een noot

Melk - Melk - glas melk

Eieren - Eieren - ei

Gluten - Gluten - tarweaar

Soja - Soja - sojabonen

Vis - Vis - vis

Pinda’s - Pinda’s - pinda’s.

Veiligheid van voedselingrediënten en afvalverwerking

De symbolen op de verpakking geven ook informatie over de samenstelling van het product en de regels voor afvalverwerking. In Nederland wordt het concept van de circulaire economie actief gepromoot, waardoor de markering op de verpakking een belangrijke rol speelt bij het correct sorteren van afval:

1. Groene Punt (groene stip) — geeft aan dat de fabrikant heeft bijgedragen aan het systeem voor de verwerking van verpakkingen;

2. Afval ophalen — instructies voor het sorteren (bijvoorbeeld glas — glas, papier — papier, plastic — plastic);

3. Best before / Tegen — houdbaarheidsdatum;

4. Bewaarcondities — bewaarcondities (bijvoorbeeld een pictogram van een koelkast);

5. Recyclebaar — aanduiding dat het materiaal kan worden gerecycled.

Fabrikanten zijn verplicht om de aanwezigheid van levensmiddelenadditieven (additieven) aan te geven:

• conserveermiddelen (conserveermiddelen);

• kleurstoffen (kleurstoffen);

• smaakversterkers;

• emulgatoren.

Het coderingssysteem voor additieven (E-nummers) maakt het mogelijk om informatie compact op het etiket te plaatsen.

Type toevoeging Code Toepassing Gebruiksvoorbeeld

Daarnaast kunnen op de verpakking afvalrichtlijnen staan, bijvoorbeeld:

• „Plastic verpakking leegblazen en in de plasticbak gooien“ (de plastic verpakking leegblazen en in de plasticbak gooien);

• “Glazen fles in de glascontainer plaatsen”.

Religieuze en culturele normen

Nederland is een multinationaal land waar mensen van verschillende geloofsovertuigingen wonen. Certificeringskeurmerken helpen gelovigen bij het kiezen van producten die in overeenstemming zijn met hun religieuze overtuigingen:

• Halal — producten die zijn toegestaan binnen de islam. De keurmerk wordt afgegeven door organisaties zoals de Nederlandse Halal Stichting.

• Kosjer — producten die voldoen aan de joodse spijswetten (kasjroet). De controle wordt uitgevoerd door de Nederlandse Kosjere Organisatie.

In de grote steden (Amsterdam, Rotterdam en Den Haag) woont een aanzienlijk aantal moslims en joden. Duidelijke keurmerken helpen overtredingen van religieuze voorschriften te voorkomen en versterken het vertrouwen van de consument.

Bovendien groeit in Nederland de vraag naar vegetarische (vegetarisch) en veganistische (vegaan) producten. Ook hiervoor worden speciale keurmerken gebruikt:

1. V‑Label — internationaal keurmerk voor vegetarische producten;

2. Vegan Society — een certificaat voor veganistische producten.

Vertegenwoordigers van de Voedselcentrale Nederland zeggen dat “De juiste markering van halal- en kosjer-producten essentieel is voor de inclusiviteit van de voedselmarkt”.

Kwaliteit, herkomst en ecologische voetafdruk

Consumenten letten steeds vaker op de herkomst van producten en hun impact op het milieu. In Nederland worden de volgende keurmerken gebruikt:

• Beter Leven Keurmerk,

• Ecolabel,

• Milieukeur,

• Fairtrade,

• Product van Nederland,

• MSC-keurmerk,

• Rainforest Alliance.

Symbool Betekenis Toepassingsgebied

Aanvullende trends: de afgelopen jaren wint het concept ‘duurzaam voedsel’ in Nederland aan populariteit. Consumenten zijn op zoek naar producten met een zo klein mogelijke koolstofvoetafdruk, en producenten vermelden steeds vaker op de verpakking informatie over de CO₂-uitstoot tijdens de productie en het transport.

Zo vervullen keurmerken en symbolen in de Nederlandse voedingsindustrie tal van functies – van de bescherming van de gezondheid van consumenten tot het ondersteunen van ecologische en culturele waarden. Hun standaardisatie en duidelijkheid dragen bij aan de transparantie van de markt, versterken het vertrouwen van kopers en helpen bij het maken van een bewuste keuze voor gezonde en verantwoorde voeding. De ontwikkeling van het etiketteringssysteem weerspiegelt de uitdagingen van deze tijd: de toename van het aantal mensen met allergieën, de noodzaak van ecologische duurzaamheid en respect voor culturele diversiteit.

Dit artikel is een bijdrage van een externe partij en valt buiten de verantwoordelijkheid van de hoofdredactie van Brugmedia. nn