De belangrijkste verschuivingen in de sinterklaastraditie

Het Sinterklaasfeest kent een zeer lange geschiedenis. Daar heb je ongetwijfeld weleens wat over gelezen of je hebt dit vroeger geleerd op school. Bijzonder is wel dat het met name de laatste tientallen jaren zeer veel in de aandacht heeft gestaan. En door vele discussies omtrent het Sinterklaasfeest zijn er ook veel verschuivingen binnen de traditie naar voren gekomen. 

Maar dat is niet allemaal zonder slag of stoot gegaan en nog steeds heerst er polarisatie omtrent dit onderwerp, al hoor je er nu wel iets minder over dan de vorige jaren. Maar wat zijn dan de belangrijkste verschuivingen binnen de sinterklaastraditie? In dit artikel gaan we daar wat dieper op in. 

De verandering van de pieten

Een debat dat al heel lang wordt gevoerd is het zogenaamde zwartepietendebat. Dit heeft jarenlang het nieuws in Nederland gedomineerd, zeker rond de sinterklaastijden. Maar wat veel mensen niet weten, is dat de eerste discussies en kritieken op zwarte piet al rond de jaren 30 naar voren kwamen. 

In 2011 heeft het debat echter een heropleving gehad. Actiegroepen werden in het leven geroepen en het conflict is vele jaren lang een bron van polarisatie geweest. Nog steeds zijn veel mensen tegen, maar er is wel meer draagvlak voor en gemeenten en omroepen kiezen nu ook steeds vaker voor regenboogpieten. Uiteraard horen de chocoladeletters en Sinterklaas snoep nog wel gewoon bij het feest! 

Aanpassing liedjes 

Ook de Sinterklaasliedjes hebben vele jaren onder het vergrootglas gelegen. De aanpassingen kunnen verschillende redenen hebben. In de eerste plaats hebben veel liedjes racistische passages. Die zijn door de loop der jaren aangepast. Een andere reden voor aanpassingen: verandering in pedagogische normen. In veel liedjes worden de gard en roe gebruikt om straf te symboliseren. 

Deze lijfstraffen horen uiteraard niet meer bij deze tijd en daarom zijn ook die delen in veel nummers aangepast. Een andere reden is wat minder beladen: bepaalde liedjes bevatten veel ouderwets taalgebruik, met als gevolg dat niet iedereen precies snapt wat er wordt gezegd. Dit wordt dus meer gedaan om de liedjes begrijpbaar te maken. 

Meer de focus op plezier 

Het Sinterklaasfeest wordt weliswaar een feest genoemd, maar tegelijkertijd brengt het voor sommige kinderen ook duisterheid met zich mee. Niet alleen omtrent het racisme, maar ook omdat er zoiets als sinterklaasangst bestaat. Het idee dat je als kind altijd braaf moet zijn, want anders krijg je grote problemen. 

Het feest op die manier misbruiken was vroeger meer geaccepteerd dan nu. De focus ligt nu namelijk meer op het plezier en niet op het braaf zijn en eventuele straffen. Sinterklaas wordt nu dan ook meer als vriendelijke man geportretteerd en geen strenge opvoeder. 

Dit artikel is een bijdrage van een externe partij en valt buiten de verantwoordelijkheid van de hoofdredactie van Brugmedia.